Mare Van den Putte
Misschien heb je het weleens gehoord: 93% van je communicatie zou non-verbaal zijn. Het klinkt indrukwekkend, maar klopt het wel? Dit cijfer komt uit studies van Albert Mehrabian uit de jaren ’70 en wordt vaak aangehaald om het belang van lichaamstaal en intonatie te benadrukken. Maar voordat we dit als waarheid aannemen, is het belangrijk om te begrijpen waar die cijfers vandaan komen en – nog belangrijker – wat ze echt betekenen.
Volgens Mehrabian ziet de verdeling van communicatie er zo uit:
Een simpele rekensom leert ons dat 55% + 38% = 93%. Dus, de conclusie is snel getrokken: communicatie is bijna volledig non-verbaal. Maar is dat ook echt zo?
Het onderzoek van Mehrabian had een heel specifieke focus: het ging over situaties waarin mensen praten over hun gevoelens en emoties, en waarin er een mismatch is tussen woorden en lichaamstaal. Bijvoorbeeld: je collega zegt "ik ben prima," maar klinkt gefrustreerd en kijkt weg. In zo’n geval hebben gezichtsuitdrukking en intonatie inderdaad meer invloed op hoe de boodschap wordt begrepen.
Wat het onderzoek echter niet zegt, is dat non-verbale communicatie in álle situaties belangrijker is dan de inhoud. In professionele contexten, zoals presentaties, vergaderingen of strategische gesprekken, speelt de inhoud vaak een veel grotere rol. Zelfs Mehrabian zelf heeft meerdere keren benadrukt dat zijn bevindingen niet toepasbaar zijn op algemene communicatie. Hij schrijft op zijn website:
"Unless a communicator is talking about their feelings or attitudes, these equations are not applicable."
Non-verbale communicatie speelt zonder twijfel een belangrijke rol. Een open houding, een vriendelijke glimlach of een enthousiaste intonatie kunnen een verhaal versterken. Maar uiteindelijk blijft de inhoud doorslaggevend. Zonder een duidelijk en goed onderbouwd verhaal valt er weinig te versterken.
Wij geloven dat non-verbale communicatie werkt als een versterker. Het kan een bestaand verhaal krachtiger maken of juist afzwakken. Maar een versterker zonder een goed signaal? Daar krijg je alleen ruis van.
Er zijn genoeg situaties waarin inhoud simpelweg belangrijker is dan non-verbale communicatie.
Denk bijvoorbeeld aan een presentatie over een nieuw IT-systeem. Je publiek wil vooral horen wat het nieuwe IT-systeem kan, hoe het werkt en wat het oplevert. Duidelijke feiten en uitleg zijn hier cruciaal. Natuurlijk helpt het als je duidelijk praat en vriendelijk kijkt, maar als de informatie niet klopt of onduidelijk is, verlies je je publiek ongeacht je uitstraling.
Of denk eens aan een sollicitatiegesprek of een bestuursvergadering. Het zou vreemd zijn als non-verbale communicatie hier doorslaggevend zou zijn.
De mythe van "93% non-verbaal" is hardnekkig, maar niet accuraat. Ja, non-verbale communicatie is belangrijk. Het kan een goed verhaal sterker maken, maar het kan geen inhoud vervangen. Begin daarom altijd bij de kern: zorg dat je boodschap duidelijk, relevant en overtuigend is. Zodra die basis staat, kun je je lichaamstaal en intonatie inzetten om je verhaal extra kracht te geven.
Zie non-verbale communicatie als een podium voor je boodschap. Zonder een goed verhaal blijft het podium leeg. Maar met een sterk verhaal krijgt je boodschap een extra boost die je publiek niet snel zal vergeten.
Non-verbale communicatie speelt een rol, maar die 93%? Dat is een mythe. Een glimlach of een open houding helpt, maar wat je zegt – en hoe goed je het zegt – is wat écht het verschil maakt. Wil je leren hoe je zowel je boodschap als je
presentatievaardigheden naar een hoger niveau tilt? Bekijk dan onze trainingen. Samen zorgen we dat je inhoud en uitstraling perfect in balans zijn.